T.C. DIŞİŞLERİ BAKANLIĞI
TÜRK AKREDİTASYON KURUMU

Karar Metinleri



TORK KALİBRASYONU ALANI İÇİN 16.12.2019 TARİHLİ KARAR METNİ
  1. UDK’nın ilk akreditasyon başvurusunda, TS EN ISO 6789-2 standardının 6.3 maddesinde istenen testlerin (bod, bint ve bl sonuçlarına ait her model için 10 ölçüm şartı) aranmaması, sonraki denetimlerde ise 10 ölçüm şartının tamamlanması durumunda bod, bint ve bl için ölçüm belirsizliği hesaplarının ilgili teknik denetçi tarafından kontrol edilmesi gerekliliği uygun bulunmuştur.
  2. UDK’nın tork el aleti kalibrasyonu yaptığı esnada kaydettiği nem değeri, referans cihaza ait sertifikada belirtilen nem değerinden farklı ise, gerekli düzeltmelerin belirsizlik hesabına dâhil edilmesi gerekliliği uygun bulunmuştur. (65 %rh’den büyük ise (TS EN ISO 6789-2 Madde C.4.7.4)).
  3. UDK’nın tork el aleti kalibrasyonunda kullanmış olduğu referans cihazlarda, ISO 6789-2 Madde 7.3’te belirtilen bep değeri, referans cihaza ait kalibrasyon sertifikasından alınması gerekliliği uygun bulunmuştur. (bağıl sapma değeri, fq).
  4. Tork el aletleri kalibrasyon standardı ISO 6789-2:2017 ANNEX C C.4.5 maddesine göre kalibrasyonu yapılan tork el aletinin minimum ölçüm aralığı iki kritere bağlanmıştır. Bu iki kriterin aynı anda sağlanması gerekliliği uygun bulunmuştur:

    No

    Tork el aletleri kalibrasyonunda kullanılan tork
    dönüştürücüleri için ölçüm aralığının minimum değeri

    1

    Ölçüm aralığının izin verilen minimum değeri, tork dönüştürücüsünün maksimum tork değerinin %5 ‘inden az olmamalıdır.

    2

    Tork ölçüm aralığının minimum değeri:  T_A≥ r/(W_md^’ )×100


     
  5. Tornavida tipli tork el aletleri için (Tip II, Sınıf D, E ve F), torku hedef değerin % 80’inden hedef değere çıkarma süresi 0,5 s ile 1,0 s arasında olması gerekliliği uygun bulunmuştur.
  6. UDK kapsamlarında tork el aletleri için kalibrasyon metoduna ilişkin gereksinimler TS EN ISO 6789-2 standardında belirtildiği için yalnızca bu standarda atıf yapılması, ayrıca TS EN ISO 6789-1 standardı yazılmaması gerekliliği uygun bulunmuştur. Kapsamın ölçüm şartları kısmında saat yönü ve aksi yönde yapılabilir açıklamasının yazılması, sonraki denetimlerde denetçilerin bu hususlara dikkat etmesi ve mevcut kapsamlarında her iki standarda atıf yapan UDK’ların kapsamlarının düzeltilmesi gerekliliği uygun bulunmuştur.
  7. 2018 yılı Tork Kalibrasyonu alanı için alınan kararlardan, Madde 3’te belirtilen ifadenin aşağıdaki şekilde değiştirilmesi uygun bulunmuştur:

    “TS EN ISO 6789-2 standardına göre uygunluk değerlendirme zorunluğu bulunmadığı, müşterinin UDK’den uygunluk değerlendirme talep etmesi halinde, TS EN ISO/IEC 17025:2017 Karar Kuralı maddesi uyarınca müşteri ile mutabık kalınarak bu değerlendirmenin yapılması gerekliliği uygun bulunmuştur.”

  8. Müşteri tarafından UDK’den uygunluk beyanı talep edilmesi halinde, TS EN ISO 6789-2 Madde 5.1’deki “bağıl ölçüm hatası” denklemi yerine TS EN ISO 6789-1 Madde 7.1’de verilen “bağıl ölçüm sapması” denkleminin kullanılması gerekliliği uygun bulunmuştur. (as ve ad formülleri birbirinden farklıdır).